Jeetje wat heb ik die les moeten leren! Iets wat ik ook bij veel van mijn klanten zie trouwens. Meestal vraag ik er niet bewust naar, maar in zoveel gesprekken heb ik al van anderen gehoord dat ‘zelluf doen’ hun lievelingszin was als kind.
De mijne ook trouwens…
Natuurlijk is het een kracht om dingen zelfstandig te kunnen doen, het allemaal zelf uit te kunnen vogelen. In mijn jeugd werd dit zelfs geprezen: “Wat is ze toch zelfstandig, die Marinka!”
Dat was ik inderdaad ook. Maar in mijn onderbewuste speelde er iets heel anders af. Daar was het niet enkel een gezonde drive om dingen uit te zoeken. Diep vanbinnen voelde het helemaal niet goed om een ander iets voor mij te laten doen, om hulp te vragen. ‘Hulp’ vond ik eigenlijk maar een vies woord als het mezelf aanging – anderen bood ik namelijk wél heel graag hulp, dat gaf me immers een goed gevoel.
Wat er eigenlijk gebeurde was dat ‘hulp vragen’ voor mij gelijk begon te staan aan ‘het niet alleen kunnen’ en dus ‘niet goed genoeg zijn’ en dus… ‘niet veilig zijn!’.
Onder de meeste patronen zit zo’n diepe overtuiging: niet goed genoeg zijn, er niet bij horen, er niet mogen zijn, er niet toe doen. Als je dat ergens in jezelf voelt, zit daar een soort ‘overlevingsangst’ aan gekoppeld.
Natuurlijk is die angst vaak helemaal niet reëel, maar voor je zenuwstelsel wel. Daar komt het keihard binnen met als gevolg dat je je op de een of andere manier gaat aanpassen, volgens de strategie die je (vaak als kind al) hebt aangenomen.
Eén van die aanpassingen/coping mechanismes/strategieën om die angst of overtuiging vooral NIET te voelen, is alles zélf proberen te doen.
Of dat nu gaat om een praktische oplossing voor een probleem, of bijvoorbeeld het organiseren van je gezin (jij bent altijd degene die iedereen herinnert aan wat er moet gebeuren en zet de hele boel op poten).
…en lukt dat niet, tsja, dan is daar die angst weer. Die angst wil je niet voelen. Met als gevolg dat je nog harder je best gaat doen om het wél in je eentje op te lossen. Eigenlijk ontstaat er een soort cirkeltje van onveiligheid – proberen het op te lossen – lukt maar tijdelijk of onvolledig – onveiligheid – enzovoorts.
Als je die angst of overtuiging met je huidige strategie op had kunnen lossen, dan was dat ALLANG gelukt 😉
We kunnen dus gerust concluderen, dat zo’n patroon niet voor je werkt.
Voor we het gaan hebben over hoe dit dan anders kan, wil ik er een kleine nuance inbrengen:
Misschien merk je dat je bij bepaalde stukken heel gemakkelijk hulp kunt vragen en bij andere juist niet. Ik laat mijn man bijvoorbeeld met alle gemak dingen voor me oplossen waar ik weinig of geen interesse in heb. De beste verzekering uitzoeken bijvoorbeeld. Welke brander we het beste kunnen gebruiken om onze campingmaaltijden op te bereiden. Of hoe je de vaatwasser het beste kunt inruimen. Ik noem maar wat voorbeelden…
Op het moment dat het mij echter wél interesseert, het belangrijk voor me is, ik er een bepaalde waarde aan heb gekoppeld… Dan wordt het een ander verhaal.
Het verhaal wat zich dan afspeelt is niet langer:
“Ik wil dit graag zelf kunnen.”
Maar:
“Ik MOET dit zelf doen want anders… (ben ik niet goed genoeg)”
Die gedachte heb je niet bewust natuurlijk, het speelt zich volledig onbewust af. Iets in de situatie of de waarde die je eraan hebt gekoppeld triggert die oude overtuiging, met als gevolg dat je zenuwstelsel in opperste staat van paraatheid komt te staan.
…met alle gevolgen van dien.
Je bijt je erin vast.
Voelt je incapabel.
Besteedt er veel meer energie aan dan nodig, alleen al omdat je zo ‘aan’ staat.
Je loopt leeg.
En áls het je lukt, dan voelt dat eventjes als een overwinning, totdat de volgende situatie zich weer aandient en het verhaal weer opnieuw begint. Het voelt als een never ending story.
Iedere keer dat dit zich herhaalt kost het meer moeite om er weer aan te gaan staan. Om de schouders eronder te zetten, weer door te gaan.
…en dan heb ik het nog niet over de knagende eenzaamheid die het kan geven.
Want de ‘zelf doeners’ voelen zich vaak eenzaam. Alsof zij altijd degenen zijn die alles moeten regelen. Ze voelen zich soms zelfs in de steek gelaten.
Zij zien vaak heel goed wat er nodig is in een situatie, voelen vaak haarfijn aan wat anderen nodig hebben. Maar wat ZIJ nodig hebben lijkt niemand te zien, alsof zij niet te hulp worden geschoten. En dat doet pijn…
Je raadt het al, vanuit die pijn komt die diepere overtuiging weer omhoog…
Dus, hoe doorbreek je dat nou?
1. Iedere situatie waarin dit stuk wordt geraakt, is een uitnodiging.
Je onderbewuste wil dolgraag die oude pijn en overtuigingen loslaten omdat het jouw natuurlijke energieflow onderbreekt. Het zet je letterlijk vast. Het is dus heel logisch dat het zich herhaalt zolang je het niet doorbreekt.
In plaats van je frustreren over het feit dat het ‘weer zo ver is’, kun je het dus ook zien als een uitnodiging. Bedankt je onderbewuste hier gerust voor.
“Dankjewel dat je me dit weer laat zien! Bedankt voor deze kans om dit te doorbreken!”
2. ZELF doen, is niet alleen doen.
Het excuus wat ik vaak gebruikte om dit stuk maar niet aan te hoeven kijken was: “Ja maar, een ander KAN dit niet voor mij doen.” Ik vond namelijk ook dat ik dit patroon zelf moest doorbreken en tsja, dat kan een ander toch echt niet voor je doen. Dat betekent alleen niet dat je het ALLEEN moet doen.
Daar zit de crux. Je mag je laten helpen. Je mag iemand met jou mee laten lopen, handvaten uitreiken.
Zowel bij de dingen waar je tegenaan loopt waarbij je er zelf niet uitkomt, als bij het proces wat nodig is om dit patroon te doorbreken. ZEKER bij dat laatste.
Ook ik heb een coach (verschillende zelfs) ingeschakeld om me te helpen dit te doorbreken. Om me wél goed genoeg te voelen, helemaal zoals ik ben. Je hebt geen idee wat een lichtheid en vrijheid dat geeft – het is het echt waard om ermee aan de slag te gaan, zeker met hulp.
Als je dit alleen doet, heb je altijd te maken met die onderbewuste laag die eigenlijk niet aangeraakt wil worden. Je eigen blinde vlek. Je hebt dan EN ruimte te behouden voor die pijn in jezelf EN jezelf te begeleiden je er wel veilig in te voelen. Dat is zwaar werk, frustrerend, je hoofd neemt het over… Een goede coach of facilitator behoudt die ruimte vóór jou, die draagt JOU.
3. Begin klein.
Een van de meest simpele adviezen, maar oh zo krachtig. Als je voelt dat je je ergens in aan het vastbijten bent, het gevoel hebt dat je er alleen voor staat, dat JIJ degene bent die dit moet oplossen of dragen, je je er eenzaam in voelt…
Begin dan met een heel kleine actie buiten de gebaande paden.
Kun je iemand om hulp vragen?
Kun je één deel van de taak overdragen aan een ander?
Misschien is het zo simpel als je partner vragen of hij of zij bij jullie kind wil blijven, zodat jij iets kunt gaan doen wat je erg leuk vindt. Het lijkt zo logisch dat je dat kunt vragen, maar zelfs dat soort dingen kun je moeilijk maken in je hoofd wanneer je vastloopt in ‘zelf doen’.
Of misschien kun je eens met een vriend(in) delen waarin je vastloopt op dat moment. Alleen al eerlijk toegeven dat je het moeilijk hebt kan al een opening creëren, in ieder geval om je er niet meer zo eenzaam in te voelen. Ook al kan de ander helemaal niets voor je oplossen.
Inmiddels kan ik uit ervaring vertellen (mijn eigen ervaring én wat ik bij mijn klanten zie) hoe fijn het is om dit patroon los te laten. Je wordt echt niet ineens iemand die alles bij een ander neerlegt, maar leert een gezonde balans te vinden. Je blijft even capabel, maar vraagt niet meer méér van jezelf dan je eigenlijk kunt leveren.
Iets wat je zo veel rust in je hele systeem oplevert! Dit is een van die dingen die het verschil maakt om van altijd ‘aan’ blijven staan, te kunnen gaan naar echt tot rust komen, echt ontspannen, uit je hoofd komen.
Hiermee aan de slag gaan?
Veel van mijn klanten hebben lang getwijfeld of ze contact zouden opnemen. Vaak omdat ze wegwuifden weg waar ze eigenlijk best veel last van hadden (onder het mom van ‘zo erg is het toch niet…’).
Dat herken ik ook uit mijn eigen ervaring. Juist daarom weet ik hoe spannend deze stap kan zijn.
Als het helpend voelt, denk ik graag met je mee. We kunnen altijd eerst even vrijblijvend bellen, zonder verwachtingen of verplichtingen, om samen te kijken wat voor jou nu helpend zou zijn.
Je kunt me gewoon een mailtje sturen via marinka@marinkabil.nl. Je hoeft niets uit te leggen of de juiste woorden te hebben — aangeven dat je twijfelt of wilt overleggen is al meer dan genoeg.
